آراد تویز
خانه / آموزش / تفکر و بازی فکری کودکان

تفکر و بازی فکری کودکان

این نوشته قسمتی از صحبت های دکتر نغمه گو متخصص کودک و کارشناس صدا و سیما در مورد تفکر و بازی فکری کودکان و همچنین بزرگسالان می باشد. امید است که این نوشته برای شما مفید باشد.

تفکر و بازی و رابطه آنها

تفکر و بازی فکری کودکان
تفکر و بازی فکری کودکان

وقتی میخواهیم مسئله ای را حل کنیم، برای حل مسائل تلاش های ذهنی انجام می دهیم.
به این تلاش های ذهنی تفکر یا اندیشه می گویند.
هر روز هزاران فکر از ذهن ما عبور می کند. بعضی از آنها خیالات، بعضی از آنها خاطرات گذشته و یا مسئله ای است که ذهنمان را مشغول کرده و بارها آن را مرور میکنیم.

تعاریف مختلف تفکر

در واقع برای حل مسئله عملیات ذهنی در ذهنمان رخ می دهد که به این فرآیند حل مسئله تفکر می گویند.
البته تعاریف دیگری هم در مورد تفکر وجود دارد.
مثلا شما اگر تمام افکاری که به ذهنتون می آید را سازماندهی کنید. یا بخواهی ددر یادگیری گذشته نظم دهی انجام دهید یا اتفاقی ایجاد کنید به این موارد هم تفکر می گویند.
در ابتدا باید مشاهده کنیم، پنج حسمان را دریافت کنیم. بعد شروع کنیم بر اساس تجزیه و تحلیل خودمان آن کار را انجام دهیم.
بعضی ها می گویند تفکر یک فرآیند رمزی است که منجر به یک مسئله ذهنی میشود و یا فرآیندی است که از طریق آن یک بازنمایی ذهنی جدید اتفاق می افتد.
بزرگترین کاری که مغز انجام می دهد این است  که هرچیزی را  با توجه به درک و فهم وسوالات مهم در طول زندگی در جای خودش قرار می دهد و آنها را طبقه بندی و نظام میدهد.

به طور خلاصه ، ما برای اینکه مسائلمان را حل و اندیشه مان را گسترش بدیم فکر میکنیم.
فکر کردن میتواند از انتخاب یک مسیر از خانه تا محل کار، آشپزی و یا مسائل ساده و یا حتی  مسائل انتزاعی و پیچیده ایجاد شود.

نقش بازی در تفکر 

تفکر و بازی فکری کودکان
تفکر و بازی فکری کودکان

بازی فعالیتی کاملا لذت بخش، خود انگیخته و به اختیار است که باعث نشاط انسان می شود.

اگر بخواهیم برای بازی های فکری دسته بندی کلی قرار دهیم به چه صورت می تواند باشد؟

آیا دارت هم یک بازی فکری محسوب میشود؟

بله، همه بازی هایی که تابحال بازی کرده اید مثل شطرنج، پازل، بازی فکری تیزبین، بازی فکری لاجیکولو و… همه یک مطلب خاصی را به ما نشادن داده و آموزش می دهند.

تقسیم بندی بازی فکری کودکان

بازی های فکری را می توان به ۴ دسته تقسیم بندی کرد:

افزایش قابلیت تفکر

مهارت هایی مانند افزایش حافظه، سرعت عمل،دقت و تمرکز و … را تقویت می کند. مثل بازی فکری قایم موشک که در واقع به تقویت حافظه و دقت و تمرکز و افراد کمک می کند.

تفکر استراتژیک

بازی های فکری که افراد میخواهند خودشان برنده بشوند و نگذارند طرف مقابل مسیر بازی را ببندد.مثل شطرنج،اتللو ،باغ وحش هوش،گلوکز
این مهارت در کودکان و بزرگسالان کمک می کند تا در مشکلات چگونه راه حل های متفاوت و خلاقانه داشته باشند.
بازی های این نوع تفکر بصورت رقابتی بین دو یا چند نفر برگزار می شوند و هر بازیکن در هر بار بازی تجربه می کند که باید در هر نوبت استراتژی متفاوت تری از دفعات قبل برای برنده شدن داشته باشد.

دست ورزی و حرکتی

مثل گل بازی، خاک بازی، نخ و مهره، پرتاب حلقه و … که به حرکات ما کمک میکنند و بازیهایی که مهارتهای ظریف کودک را تقویت میکنند.

بازی هیجانی

به توانایی افراد در شناخت و کنترل احساسات شخصی خود و دیگران و همچنین تصمیم‌گیری بهتر، تفکر خلاقانه، روابط بهتر و زندگی شادتر را «هوش هیجانی» می‌گویند.
یک بازی هیجانی مانند بازی فکری شکلک ،بازی فکریتردست  که شور و هیجان زیادی بین بازیکنان ایجاد می شود.

از بازی لذت ببریم

شعار ما این است که کودک باید از بازی لذت ببرد و خودش بازی را انتخاب کند. مسلما وقتی خودش انتخاب کند نتیجه بهتری خواهد داد.
یکی از مهمترین وظیفه والدین این است که شرایط رشد را برای کودک فراهم سازند.
اگر ما والدین بتوانیم در محیط رشد بچه ها انواع این بازی فکری کودکان را مهیا کنیم و حواسمون باشه که کودکان را مانند کاریکاتور بزرگ نکنیم .
فقط یک جنبه را در آنها رشد ندهیم.
همه جنبه های فکری، حرکتی، هیجانی و… مهم اند.
اگر ما این ابزار را در اختیار کودک قرار دهیم، کودک قابلیت های تفکرش رشد می کند و نظمی به ذهنش میدهد که بتواند بهتر فکر کند،بهترین تصمیم را بگیرد و استدلال کند.
ما حتی در موضوع تفکر انواع مختلفی برای فکر کردن داریم و خیلی از بازی فکری کودکان میتوانند در بخش خاصی از تفکر قرار میگیرند.

ما خیلی وقت ها به کودکانمان میگیم فکرکن، مادرها به نوجوانشان میگن در انتخاب دوستانت خوب فکر کن. فکرکن که چطوری لباس می پوشی؟ فکر کن و فکر کن!
اما اینکه چطور فکر کنیم و تفکر را در فرزندانمان افزایش دهیم موضوعی است که کمتر ما می بینیم.
همانطور که قبلا هم گفتم وقتی که ما در مورد موضوعی تحقیق میکنیم،مسئله ای را حل میکنیم به این راه حل های ذهنی و فرآیند ذهنی تفکر کردن می گویند.

انواع تفکر کردن

تفکر و بازی فکری کودکان
تفکر و بازی فکری کودکان

فکر کردن انواع مختلفی دارد.

۱ـ تفکر واکنشی:

مثلا وقتی کودکان درس میخوانند این درس خواندن مبتنی بر حافظه است و به آن تفکر واکنشی می گویند.
مثلا وقتی که شما مطلبی را خواندید نسبت به سوالاتی که از آن مطلب پرسیده می شود واکنش نشان می دهید.

۲ـ تفکر تحلیلی

نوع دوم مثلا شما میخواهید مساحت سطحی را محاسبه کنید که این موضوع نیاز به تحلیل دارد.
به این نوع تفکر، تفکر تحلیلی می گویند که از کلاس چهارم دبستان شروع می شود.

۳ـ تفکر خلاق

وقتی شما مسائلی را در زندگی دارید برای حل کردن این مسائل به خلاقیت نیاز دارید که به این نوع تفکر، تفکر خلاق می گویند.

۴ـ تفکر نقادانه

هنگامی که نقد وعیب کاری  را بررسی میکنید به این نوع تفکر، تفکر نقادانه می گویند.

۵ـ تفکر سیستمی

نوع دیگر هنگامی است که مثلا یک شرکت و موسسه باید به همه ابعاد موضوع فکر کند، که به این نوع تفکر سیستمی گویند.

۶ـ تفکر مباحثه ای

نوع دیگر مثلا افرادی که در مناظره ها و مباحثه ها شرکت می کنند برای خوب بیان کردن مطلب نیاز به این نوع تفکر که به آن تفکر مباحثه ای می گویند دارند.

مبنای تفکر آموزش و پرورش تفکر واکنشی است که مبتنی بر حافظه قوی است که کودکان با حافظه قوی در سیستم آموزش و پرورش موفق ترند.
سیستم آموزشی قدمی در این موضوع برنداشته است.

ارتباط بازیها با انواع تفکر

بازی ها ارتباط مستقیمی با انواع تفکرهایی که در بالا به آن اشاره کردم دارند.

مثلا بازی فکری لاجیکولو، در واقع با مطرح کردن سوالاتی تفکر تحلیلی و حل مسئله و قدرت استدلال را فوق العاده تقویت می کند.
کودکان حتی بزرگسالان با حل مسئله تفکر تحلیلی خودشان را افزایش می دهند.
بویژه سنین ۹ و ۱۰ ساله  که بسیار کمک به تقویت حل مسائل درسی در دوره ابتدایی مخصوصا چهارم پنجم و ششم می کند.
نقش کلام و سخن گفتن در بازی تحلیلی اهمیت بالایی دارد که در این بازی فکری مشاهده می کنیم که افرادی که میخواهند این بازی فکری را انجام دهند نقش سخن گفتن و کلام چقدر اهمیت دارد.

آموزش بازی

تفکر و بازی فکری کودکان
تفکر و بازی فکری کودکان

‌این روزها متاسفانه بیشتر وقت کودکان با انجام بازی‌های کامپیوتری و سرگرم شدن با گوشی تلفن همراه و تبلت‌ها می‌گذرد. ضروری است که والدین با بازی‌های متفاوت آشنایی داشته باشند. همچنین بتوانند جایگزین مناسبی برای او داشته باشند.

آموزش بازی‌ فکری کودکان موجب تقویت توانایی ذهنی کودک شده و روابط کودک و والد و همچنین مهارت‌های ارتباطی کودک با همسالانش را بهبود می‌بخشد.

با انجام فعالیت های ساده و سر گرم کننده حتی در زمان غذا دادن به کودکان و نوزادان می توانید یاد گیری آنها را بهبود ببخشید.
همه ما به محض اینکه نوزادمان به دنیا می آید و سالم است، خدا را شکر می کنیم و خوشحال می شویم؛
ولی در عین سلامت از هوش درخشانی نیز بهره مند باشد.
در مورد هوش خارق العاده ای که منجر شودکودک ما به دانشگاه راه پیدا کند، صحبت نمی کنیم، بلکه منظور سلامت فکری کودک برای گذران یک زندگی بی دغدغه است.

بخشی از هوش کودک به ژن بستگی دارد. ولی علم به وضوح نشان داده که رشد مغز کودک تا حدود زیادی به تجارب اولیه کودک و استفاده از اسباب بازی فکری  مختلف وابسته است.
نگران نباشید، پرورش و رفتار مثبت با کودکان موجب ساخته شدن میلیون ها اتصالات مغز می شود که هر یک از آنها به رشد زبان، مهارت های حل مسائل و ضریب هوشی عاطفی کودک و…منجر می گردد.
مهم این است که سخت تلاش کنید و با استفاده از حواس کودک و تلفیق آموزش و تفریح بتوانید هوش و توانایی کودک و نوع تفکر او را برای یادگیری بهبود ببخشید.

لازم است کودکان تجربه مستقیمی با جهان داشته باشند تا آن را حس کنند و درباره آن بیاموزند.

یادگیری از طریق بازی

آیا تا به حال درباره‌ی چیزهایی که کودکان بعد از به دنیا آمدن می‌آموزند فکر کرده‌اید؟
آنها یاد می‌گیرند که چگونه صحبت کنند، بنشینند، راه بروند، و بدوند.
آنها یاد می‌گیرند چه چیزهایی وجود دارند و چگونه کار میکنند.
آنها همه این چیزها را از طریق بازی و اسباب بازی بویژه بازی های فکری می‌آموزند.

کودکان از طریق بازی و اسباب بازی عضلاتشان را به کار میاندازند.
در واقع بعضی از بازی فکری کودکان، مهارتهای ظریف کودک را افزایش می دهند.
کودکان از طریق بازی و اسباب بازی اعتماد به نفس بدست می‌آورند.
هنگامیکه کودکان در مورد اسباب بازی‌هایشان مهارت کسب میکنند ( یک پازل و جورچین را به اتمام میرسانند، سه چرخه سوار میشوند، و یا یک حباب را فوت میکنند) احساس غرور می‌کنند. آنها میگویند، ” من می توانم این کار را انجام دهم، به من نگاه کن “.

اغلب ممکن است کودکانی را بیابید که می‌خواهند به شما نشان دهند که چه کارهایی میتوانند با اسباب بازی‌ها انجام دهند.
خیلی مهم است که هنرهایشان را تصدیق کنید.
زمانیکه یک فرد بالغ به بازی فکری کودکان دقت می‌کند، احساس خوبی پیدا می‌کنند و اعتماد به نفس بدست می‌آورند و عزت به نفس‌ آنها قویتر میشود.
با بازی و اسباب بازی، کودکان می‌توانند انرژی صرف و هیجان کسب کنند. کودکان انرژی زیادی دارند. ممکن است برای آنها خوب نباشد که انرژیشان را با پریدن روی تخت صرف کنند. اما تقریبا همیشه برای آنها خوشایند است که آن را از طریق سوار شدن بر سه چرخه یا دوچرخه صرف کنند.
اسباب بازی‌ها و بازی فکری کودکان همچنین به عنوان راهی برای مقابله با انجام کاری همراه با درگیر‌های احساسی و خشم مفید است.
آبپاشی یا خمیربازی می‌تواند به کودکان کمک کند تا تنشها و بحرانها را رها کنند.

بازی فکری کودکان مانند پازل‌ها کمک می‌کند تا کودک روی موضوعی برای زمانی تمرکز کند و تفکر خلاق و تفکر منطقی که لازمه کسب مهارت تصمیم گیری هست در او تقویت می‌شود.

جهت خرید و فروش این محصول میتوانید با ما در ارتباط باشید:
عباس فروزنده
راه های ارتباطی:
شماره موبایل: 09120000000
شماره تلفن ثابت: 02100000000
شماره فاکس: 02100000000
آدرس کانال: ID@
پست الکترونیکی: mail@yahoo.com

مطلب پیشنهادی

خرید بازی فکری جدید برای کودکان

بیشتر بچه‌ها تنها بازی نمی کنند

در این نوشته بررسی می کنیم که پرا بیشتر بچه ها تنها بازی نمی کنند؟ …

دیدگاهتان را بنویسید